De stilte fan Joachem

StiltefanJoachemskriuwer: Mindert Wijnstra (www.mindertwijnstra.nl)
yllustraasjes: Babs Wijnstra (www.babswijnstra.nl)

Joachem kin ferskriklike goed tekenje. Hy tekenet alles wat syn eagen sjogge. Hy hat in hekel oan praten. Sterker noch: hy hat al in healjier net in wurd mear sein. Dat komt omt er stammeret. Hy hat noch leaver dat minsken lilk op him wurde omt er neat seit, dan dat se him útlaitsje. Lokkich wurdt syn freondintsje Marijke nea lilk op him.
Op in dei fynt Joachem in deade koekoek. Omt it sa ‘n bysundere fûgel is, betinkt master dat it moai wêze soe om him opstopje te litten. Oan ‘e râne fan it natoergebied bûten it doarp wennet in man dy ‘t dat wol kin. Mar Marijke en Joachem ha net safolle nocht om by dy man del te gean. Net ien wit hoe ‘t de man echt hjit; elstenien neamt him Einstein. Einstein giet de minsken fan it doarp út ‘e wei en der binne nuvere ferhalen oer de man. Dochs weaget Joachem it der op. En dan docht it bliken dat Einstein, lykas Joachem, in soad fan de natoer en fan tekenjen hâldt. Der ûnstiet in bysûndere freonskip tusken Joachem en de âld man. En ek mei Herta, de hûn fan Einstein, kin Joachem goed opsjitte. Hieltyd faker begjint er tsjin ‘e hûn te praten.
Fan heit en mem mei Joachem net mear by Einstein komme. Se fine it in nuvere freonskip en boppedat geane der ferhalen dat Einstein wat te krijen hân hat mei de dea fan in jonkje in skoft lyn. Mar Joachem lit him net tsjinhâlde en giet wol nei it âlde pleatske. Marijke mei der fan har mem ek net komme. Mar as Marijke der dochs in kear hinne giet om te sjen oft har freon echt by Einstein is, sjocht se de âld man mei in grut mes op Joachem ôfrinnen. Yn panyk flechtet se nei it doarp en alle alarmbellen geane ôf. De plysje komt mei in soad leven by de pleats, wêr ‘t Herta blyn fan lilkens tekear giet. De plysje doart sa net yn ‘e hûs te gean en wol de hûn deasjitte, mar Joachem komt krekt it hiem wer op en dravend en roppend wit er it sjitten te foarkommen en dernei de hûn mei sêfte wurden del te bêdzjen. Heit en mem witte net wat se hearre en sjogge.

De titel fan it boek docht net drekt tinken oan in spannend ferhaal. En yn it boek sels is der ek in soarte fan rust, stilte, krekt as dy fan Joachem. Mar der barre wol in soad spannende dingen. De twa jonges dy’t Joachem mar in rare fine en him graach narje meie, de moetinge mei dy nuvere âld man mei syn waakse hûn en it ein fansels, wêr ‘t Joachem mar krekt foarkomme kin dat de hûn deasjitten wurdt. De rêstige Joachem mei syn tekentalint liket earst in kwetsbere, wat silige jonge, mar stadichoan murk ik dat dat byld net klopt. Hy kiest der foar om neat te sizzen; sels net as er narre wurdt. Hy doart wol hielendal allinnich nei in man te te gean wêr ‘t oaren fan sizze dat er nuver en eng is. En stadichoan doart er ek wer te praten.
De moaie beskriuwingen fan Mindert Wijnstra bringe my echt yn it ferhaal. De iensummens fan de pleats fan Einstein, de stilte fan de poel yn it natoergebied, prachtich delset. In moai boek, wêryn ‘t mar wer ris dúdlik wurdt dat dingen soms oars binne as se lykje.

Help… in hûn

helpinhunskriuwster: Anny de Jong
yllustraasjes: Monique Beijer (www.moniquebeijer.nl)

Kasper en Lidewij krije nije buorlju. Kasper sit der wat oer yn. Wa wit wat foar nuvere buorman of buorfrou se no krije. Lokkich is de nije buorfrou net in seurderige âlde taart, mar in aardige sportferslachjouwer, dy’t Marianne van Klaveren hjit. En se sit dan wol yn in rolstoel, mar mei wat oanpassings, wat hulp fan de minsken om har hinne en har eigen helphûn Ster rêdt se har poerbêst. En silich wol se beslist net fûn wurde.
Op in dei ferskynt der yn’e krante in artikel fol ûnwierheden oer in turnwedstryd. Marianne har namme stiet der ûnder. Mar dit artikel hat sy hielendal net skreaun! Har baas is der net fan oertsjûge en foar alle wissichheid moat se fan dan ôf earst alles oan him lêze litte. As se op in jûn nei kantoar rydt om in artikel te bringen, wurdt se oanfallen. Har auto wurdt meinommen en Marianne en har hûn Ster bliuwe slim ferwûne achter op it parkearplak. De plysje begjint in wiidweidich ûndersyk nei de oanfal en nei it nuvere artikel. Mar it giet Kasper en Lidewij allegear lang net hurd genôch. Mei har freon DJ, dy’t in soad fan kompjûters ôf wit, dogge sy har eigen ûndersyk. Wat hawwe dy twa dingen mei elkoar te krijen en wa sit der achter? Hat ien it op Marianne fersjoen of is der wat oars oan’e hân?
It boek “Help… in hûn” is al yn 2005 útkaam. En it kin fansels net oars, of dat fernimst wol ris yn it boek. As it oer it mobyltsje fan Kasper giet, bygelyks. Mar it soe jammer wêze om it boek dêrom al nei de earste bledside oan’e kant te lizzen. Want it is in leuk, spannend boek. It lêst maklik, sitst samar yn it ferhaal. Koest as lêzer samar meidwaan yn it ferhaal. Wa pleaget net syn broer of sus? Wa is net nijsgjirrich nei in nije buorfrou, dy’t ek noch yn in rolstoel sit?
Sa’t it heart by in detective, bist as lêzer hieltyd oan it betinken wa’t hjir no achter sit. De noartske baas? De jaloerske kollega? Konkurrinten fan in oare krante? De man fan’e swarte fyts? Foar de detective yn my wie it suver wat jammer dat der oan’e ein fan it boek mar sa’n bytsje ferteld wurdt oer de dieders en it wêrom fan har dieden. Mar ach, dat binne plysjesaken en it ferhaal is gjin ferhaal oer it wurk fan’e plysje, mar oer Kasper en Lidewij, Marianne van Klaveren en har hûn Ster. Oer hoe’t freonen – minsken en bisten – elkoar helpe kinne. En oer dat it dan net mear útmakket oft je in handikap hawwe of net. As eltsenien dêr no ris krekt sa fan oertsjûge wie as Kasper en Lidewij…